Amelie Nothomb „Pragnienie”. Recenzja książki

Włodzimierz Jurasz
Włodzimierz Jurasz
Fot. archiwum
Może każdy powinien stworzyć na własny użytek swoją wizję losów Jezusa z Nazaretu?

FLESZ - Polacy czytają więcej?

W słynnym filmie „Życie Briana”, firmowanym przez grupę Monty Pythona, rozgrywającym się w Jerozolimie w czasach Jezusa, jest taka scena. Cudownie uzdrowiony chory narzeka, że został pozbawiony środków utrzymania i domaga się cofnięcia cudu.

W „Życiu Briana”, ocierającym się o granice bluźnierstwa, acz ich nieprzekraczającym, było to zabawne. W powieści „Pragnienie” Amelie Nothomb, belgijskiej francuskojęzycznej pisarki, analogiczna scena już tak zabawna nie jest. Cudownie uzdrowiony jest bowiem jednym ze świadków oskarżenia podczas procesu Jezusa, a w dodatku nie jedynym. Pretensje zgłaszają także np. nowożeńcy z Kany Galilejskiej: „Czekał do końca wesela, żeby objawić swą moc. Bawił się naszym lękiem i naszym poniżeniem, a przecież z łatwością mógł nam oszczędzić jednego i drugiego. To z jego powodu podaliśmy najlepsze wino po przeciętnym. Zostaliśmy pośmiewiskiem wioski”.

Ludzkie szaleństwo i niewdzięczność nie znają granic – chciałoby się powiedzieć. Ale opisane reakcje pomniejszych bohaterów ewangelicznych opowieści to nie najważniejszy aspekt tej książki, opatrzonej okładkową reklamą: „Jak swoją historię opowiedziałby sam Jezus? Być może właśnie tak”.

„Pragnienie” to kolejna literacka wersja dziejów Jezusa z Nazaretu - nieco rewizjonistyczna, to znaczy reinterpretująca pewne wydarzenia, a nawet podająca ich inną, prawdziwszą(?) niż ewangeliści wersję. Jak choćby podczas Ukrzyżowania: „Jeden z nich [łotrów] oznajmia szyderczym tonem: - Jeżeli jesteś synem Boga, poproś ojca, żeby cię stąd zabrał. […] Szczerze podziwiam, że w tej sytuacji zachował sarkastyczne poczucie humoru. Dziękuję temu człowiekowi. Nie, nie powiedziałem mu, że jest zbawiony. Powiedzieć coś podobnego komuś, kto cierpi takie męki byłoby drwiną ze świata. A powiedzieć jednemu z ukrzyżowanych: jesteś zbawiony, a drugiemu nie, byłoby szczytem cynizmu i podłości”.

Amelie Nothomb kładzie przede wszystkim nacisk na człowieczy aspekt Jezusa, obdarzonego przecież podwójną, boską i ludzką naturą. Chwilami prezentując oryginalny sposób myślenia, chwilami popadając w banał i sztampę, jak np. w opowieści o miłości Jezusa i Marii Magdaleny. Co przypomina nieco słynny film „Ostatnie kuszenie Chrystusa”, acz bez jego skandalizmu – Jezus u Nothomb ceni zwyczajne ludzkie życie, z jego drobnymi radościami.

Bohater tej powieści przeżywa czysto ludzkie lęki, prawuje się z Bogiem-Ojcem, zarówno w kwestii własnego losu, jak i oceny Stworzenia (krzyżowanie to „porażka mojego ojca, jego stworzenie wynalazło tego rodzaju torturę”). Z tekstu trudno byłoby jednak wypreparować pełną i jednoznaczną, (rewizjonistyczną?) wizję postaci Jezusa z Nazaretu. Amelie Nothomb zmusza jednak czytelnika do myślenia, opowiedzenia się za lub przeciw jej poszczególnym tezom i diagnozom.

A ja sam często (nieco heretycko) zastanawiam się: może każdy mógłby (powinien?) stworzyć na własny użytek swoją wizję Jego losów?

Amelie Nothomb „Pragnienie”, Wydawnictwo Literackie 2020, 125 str.

Czytaj także

Wideo

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3