Kraków. Krypta u pijarów po ok. 150 latach odzyskała freski [ZDJĘCIA]

Małgorzata MrowiecZaktualizowano 
Na razie malowidła mogła zobaczyć komisja konserwatorska Fot. Andrzej Banaś
Zdemontowane rusztowania odsłoniły właśnie efekty prac konserwatorów przy polichromii z XVIII wieku. W planach jest jeszcze odtworzenie groty grobu Chrystusa

Kryptę kościoła oo. Pijarów (przy ul. Pijarskiej 2) znaliśmy ze ścianami i sklepieniem pomalowanymi na biało. Gdy w 2017 r. rozpoczynały się w niej prace, zapowiadano, że będzie olśniewać odsłoniętą i poddaną konserwacji polichromią z XVIII wieku. Tak się właśnie stało: wnętrze odzyskało piękne, wysokiej klasy malowidła - cykl pasyjny, którego autorem był Andrzej Radwański - jeden z lepszych barokowych twórców polichromii. Odwiedzający kryptę będą mogli je podziwiać prawdopodobnie od późnej jesieni.

Freski zostały znalezione podczas badań w 2013 r. Ich fragmenty pokazały się w siatce odkrywek wykonanych na ścianach i sklepieniu krypty. Po około 150 latach, kiedy pozostawały niewidoczne - ponieważ w drugiej połowie XIX w. malowidła przykryto pobiałami, co potem powtarzano. Nawet pamięć o nich uległa w końcu zatarciu.

Konserwatorzy niespełna trzy lata temu rozpoczęli wydobywanie fresków spod warstw pobiały i farb.

- Było to precyzyjne, delikatne odsłanianie malowideł, tak by ich nie uszkodzić - mówi Piotr Białko, którego firma konserwatorska prowadzi prace w krypcie. - Niestety były brudne i miejscami bardzo zniszczone, między innymi uszkodzone przez prowadzenie instalacji w czasach powojennych, kiedy to przekuto ściany, skuto tynki.

Ale też były to freski nigdy nie dotknięte ręką konserwatora. Dzięki temu dały teraz specjalistom pełną wiedzę, jak pierwotnie wyglądały, jak twórca je malował, możliwość rozpoznania jego pociągnięć pędzla. To stało się wskazówką, jak rekonstruować brakujące fragmenty.

Konserwatorzy analizowali malowidła, udało im się odczytać poszczególne sceny, dotrzeć do ich istoty. Dalej - poszukiwali analogii.

- Współcześnie mówimy o plagiacie, ale dawniej standardem było posługiwanie się gotowymi wzorami. Konkretne elementy scen, postaci w większości mają pierwowzory w innych grafikach i obrazach. Te powielane często rysunki i grafiki były w rękach Radwańskiego - wyjaśnia Piotr Białko. Analiza materiałów trwała od zeszłego roku, zgromadzono kilkaset obrazów i grafik, które pomogły w uzupełnianiu ubytków i rekonstrukcji.

W krypcie będą jeszcze trwały prace przy monumentalnych, dwubiegowych tzw. Świętych Schodach. Pierwotnie krypta była konsekrowana jako kaplica z ołtarzem przedstawiającym Więzienie Chrystusowe, do którego te schody prowadziły. Na terenie klasztoru został teraz znaleziony obraz Chrystusa, który się tam znajdował. Ma powrócić na swoje miejsce. Rozważany jest też powrót do nabożeństw pasyjnych, dla których ta kaplica powstała.

Innym elementem, który miałby zostać przywrócony, jest kamienna grota Grobu Pańskiego pod Świętymi Schodami. Prawdopodobnie była w niej gipsowa sztukateria, imitująca kamienie. - Mamy kontakt z osobami, które jako dzieci ją widziały i pamiętają, są też jej opisy. Ale jeszcze poszukujemy fotografii - mówi Piotr Białko. Zachęca do zgłaszania się osób, które mogłyby takie zdjęcia udostępnić.

Prace w krypcie są częścią większego projektu realizowanego u pijarów, który ma dofinansowanie ze środków UE oraz funduszy rozdzielanych przez Społeczny Komitet Odnowy Zabytków Krakowa.

Zobacz zdjęcia niezwykłych malowideł w naszej GALERII

Czytaj także

Wideo

Rozpowszechnianie niniejszego artykułu możliwe jest tylko i wyłącznie zgodnie z postanowieniami „Regulaminu korzystania z artykułów prasowych”i po wcześniejszym uiszczeniu należności, zgodnie z cennikiem.

Komentarze 2

Ta strona jest chroniona przez reCAPTCHA i obowiązują na niej polityka prywatności oraz warunki korzystania z usługi firmy Google. Dodając komentarz, akceptujesz regulamin oraz Politykę Prywatności.
Z
Zbigniew Rusek

Jest to jedyny w Krakowie rokokowy kościół (tak: rokokowy - ale pisanie, że barokowy nie jest wielkim błędem, albowiem rokoko powstało z baroku i można je interpretować jako późny barok). To, że kościół ten jest rokokowy pisze m. in. Wielka Encyklopedia Powszechna PWN, nastepująco podpisując zdjęcie: Rokokowy kościół OO. Pijarów w Krakowie.

Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3