Kraków. Miliony za "Damę" w podatkowym raju, a ród Czartoryskich w konflikcie

Łukasz Gazur
Ministerstwo zakupiło kolekcję w 2016 roku
Ministerstwo zakupiło kolekcję w 2016 roku
441 mln zł, które państwo zapłaciło Fundacji Czartoryskich za kolekcję dzieł sztuki, poszło na konto nie tylko nowej fundacji. Pieniądze zasiliły też inne, w zarządach których zasiadają ludzie związani z Czartoryskimi. A przy okazji poróżniły arystokratyczny ród.

31 grudnia 2017 roku Maciej Radziwiłł, prezes zarządu Fundacji Czartoryskich wyznaczony na likwidatora tej organizacji, złożył w krakowskim sądzie rejestrowym pismo o jej rozwiązaniu. Wszystko przez to, że „w wyniku wyczerpania środków finansowych i majątku fundacji” rada postanowiła podjąć decyzję o jej likwidacji. Problem w tym, że kolekcja, budynki i biblioteka, które były w posiadaniu organizacji, sprzedane zostały polskiemu rządowi za kwotę ok. 441 mln zł.

Pieniądze te zgodnie z deklaracjami miały trafić na cele związane z działalnością kulturalną, ochroną dziedzictwa, edukacją. Tymczasem, od kilku dni szuka ich cała Polska.

Sądowe wątpliwości

Sędzia Przemysław Biel, który sprawę likwidacji fundacji prowadzi, zapytał, co stało się z pieniędzmi. Zwłaszcza, że do wniosku o likwidację nie został dołączony żaden dokument, który te kwoty by rozliczał. Sędzia poprosił więc o uzupełnienie. W odpowiedzi prezes zarządu Fundacji Czartoryskich, napisał: „Ja, niżej popisany, działając jako likwidator Fundacji XX. Czartoryskich w Krakowie, oświadczam niniejszym, iż zaistniały przesłanki, otwarcia likwidacji Fundacji (...) w postaci wyczerpania środków finansowych i majątku fundacji”. Ale to sędziemu nie wystarczyło. Poproszono więc o dodatkowe wyjaśnienia. Sprawę tej korespondencji zrelacjonował tygodnik „Przegląd”.

My zaś postanowiliśmy wytropić wspomniane pieniądze. Znalazły się na... koncie nowej fundacji założonej przez Adama Karola Czartoryskiego. Tego samego, który w 1991 roku założył Fundację Czartoryskich w Krakowie, przekazując jej swoje zbiory z „Damą z gronostajem” Leonarda da Vinci, a który w grudniu 2016 roku - po negocjacjach z polskim rządem - postanowił kolekcję, budynki Muzeum Czartoryskich i bibliotekę sprzedać państwu. Nowa fundacja działa pod nazwą „Ce Jour Viendra” (to rodowe zawołanie Czartoryskich, które przetłumaczyć można jako: „Ten dzień nadejdzie”).

Organizacja zarejestrowana została w Lichtensteinie . - Mogę potwierdzić, że do nowej fundacji trafiło 90 proc. tej kwoty - mówi nam Maciej Radziwiłł, który dodaje, że o wyborze miejsca zarejestrowania fundacji zdecydowało „bardziej liberalne prawo o fundacjach” (polskie pochodzi z roku 1994), a także „powiązania Czartoryskich z rodziną książęcą Lichtensteinu”.

Pieniądze zagranicą

Pozostała kwota - poza „niezbędnymi pieniędzmi koniecznymi do procesu likwidacji i zabezpieczenia roszczeń” - poszła na konta innych fundacji. Takich, które założyli lub w których zarządach zasiadają osoby z otoczenia Adama Karola Czartoryskiego, m.in. osoby z zarządu i Rady Fundacji Czartoryskich. To np. Fundacja Trzy Trąby, założona w 2017 roku przez Macieja Radziwiłła, prezesa i likwidatora Fundacji Czartoryskich. Prezesem zarządu została jego córka, zaś w radzie zasiada on, jego żona i syn. Ciekawostką jest fakt, że w statucie tej organizacji jest dbałość i ochrona dziedzictwa kulturalnego rodzin arystokratycznych, ze szczególnym uwzględnieniem rodzin Czartoryskich, Radziwiłłów i Sapiehów (w tej kolejności).

W kwietniu 2017 roku Kasper Krasicki założył Fundację Krasickich z Leska. Zasiadający w jej zarządzie Michał Sobański już wcześniej był z kolei prezesem zarządu Fundacji im. Feliksa Sobańskiego (która zajmuje się m.in. restauracją pałacu w Guzowie). Jan Lubomirski-Lanckoroński, do niedawna członek zarządu u Czartoryskich, jest jednocześnie prezesem Fundacji Lubomirskich. - Kwoty, które zasiliły konta tych organizacji są obiektywnie duże, ale w stosunku do całości sumy, jaką zapłacono za zbiory, to niewiele - mówi Maciej Radziwiłł. I dodaje: - Nie uważam tego za wynagrodzenie naszych działań. Raczej doceniono nasze zaangażowanie w działalność społeczną. O konkretnych kwotach mówić nie chce.

Warto zaznaczyć, że już wcześniej na łamach sygnalizowaliśmy, iż kolejne zmiany statutu fundacji pozwalają na przelanie środków na konta innych fundacji . Wiceminister Jarosław Sellin powiedział jednak, że „to nie jest sprawa polskiego rządu, bo fundacja jest podmiotem niezależnym”. - Proszę pytać zarząd fundacji - usłyszeliśmy.

Pieniądze podzieliły ród

Pikanterii dodaje fakt, że Tamara Czartoryska, córka Adama Karola, postanowiła wytoczyć ojcu proces o ubezwłasnowolnienie. - Nieprzyjemnie, że ten konflikt przenosi się też na pole działalności fundacyjnej. Sama Tamara, która wcześniej niezbyt się interesowała fundacją, zajęła się nią dopiero, gdy pojawiły się pieniądze - mówi Maciej Radziwiłł. - Poza tym powinna się zdecydować, czy jest niepoczytalny, bo jednocześnie chce, by różne dokumenty podpisywał. To ma Alzheimera czy nie? - retorycznie pyta Radziwiłł.

ZOBACZ KONIECZNIE:

WIDEO: Co Ty wiesz o Krakowie

Autor: Gazeta Krakowska, Dziennik Polski, Nasze Miasto

Wideo

Komentarze 13

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

D
Dagulin

Poniewaz nie dalo sie wywiezc kolekcji,to znaleziono wyjscie sprzedajac ja za pomoca ministra! Niezla kombinacja!

D
Dagulin

Zobacz,co kler wydoil i nadal doi z polskiego chlopa!

...

Nie pojmuję ataków na skądinąd niekochanego przeze mnie Glińskiego. Ta sytuacja dobitnie pokazuje jak dobrym posunięciem był zakup kolekcji. Czy autor/ka wpisu ma świadomość, że do statutu fundacji wpisano możliwość sprzedaży pojedynczych dzieł?

k
k[pk

kolekcja była niesprzedawalna, okupiona cierpieniem wielu Polaków.

j
jpooj

a wszystko było wydojone z polskiego chłopa:D

g
gsw

od kaski wypompowanej z Polski publicznej kasy do podatkowego raju.

a
aka

Ubolewam, ale to sprawa rodzinno-środowiskowa. Bardzo dobrze, że Państwo Polskie ostatecznie rozwiązało kwestie kolekcji Izabeli Czartoryskiej, zgodnie z jej wolą służenia narodowi. Oby jak najszybciej je udostępniono w nowym oddziale MNK...

x
x

Społeczna użyteczność tego aktu (faktu) jest żadna !, gdyż materia (dziedzictwa kulturowego) jest już własnością społeczną. Rownoważnik wartości tej materii może być rozdysponowany przez osoby uprawnione zgodnie z ich wolą. Należy (jednak) pamiętać o tym, że strony odwołujące się (w sprawie) do Sądu, decydują się (a priori) na uznanie jego (Sądu) orzeczenia. Tej relacji nie zmieni nikt, ponieważ strony funkcjonują w rzeczywistości "państwa prawa", chociaż wielu nadal mentalnie funkcjonuje w "rzeczywistości" państwa klasy rządzącej (w rozumieniu marksistowsko-leninowkim, vide: "profesor" Zoll)

k
krakowiaczek

Gliński po ciula to badziewie kupiłeś. Pieniądze są potrzebne krajowi, szpitalom nie wspominając o klechach . A może miałeś w tym ukryty cel ?? Wytłumacz wyborcom 500+.

H
HIPPOLIT

No, to już jest jakiś konkret w tej zagmatwanej i niejasnej sprawie, te trzy trąby: jedna to wiadomo, Gliński, druga to ja, bo początkowo potraktowałem informacje o planach fundacji jako słowa poważnych ludzi, ale kto to ta trzecia trąba? Niewykluczone, że zrobionych w trąbę będzie więcej, już jest. Może zabrałby głos i oświecił nas o co chodzi w tych operacjach jakiś "doradca" podatkowy od unikania podatków, może Grzegorz Bierecki od SKOKów , albo ktoś, kto się z nim pokłócił, jak u Czartoryskich, bo na nich nie ma co liczyć, żeby puścili farbę, to ludzie honoru.

A
ABBA

Ci chłopcy dadzą sobie rade

R
Rudy z Budy

Glinski każdemu zrobi loda....teraz znow chce budowac jakies żydowskie muzeum w Warszawie, tak jakby bylo malo tych co juz sa.

K
Konserwator zabytków

Cóż, ten dzień nadszedł ministrze i vce premierze glinski. Dana kwota nijak ma się do potężnego przewału o nazwie "ośmiorniczki", ale dzięki panu skutecznie ulżono polskiej kulturze finansowej. Tak trzymać! W kolejnym sondażu uzyskacie wdzięczność w postaci 6%. To i tak lepiej niż 27:1. Gratulacje.

Dodaj ogłoszenie