reklama

Magnetyczna siła samochodu

RedakcjaZaktualizowano 
Gdy siadamy za kierownicą i przekręcamy kluczyk w stacyjce, nie zastanawiamy się nawet nad faktem, jak wielu ludzi robi to na co dzień. Nie jest na pewno dziełem przypadku, że po świecie, jak się oblicza, jeździ kilkaset milionów samochodów osobowych. Jakie są przyczyny tak ogromnego powodzenia, którym przez lata cieszył się i nadal cieszy środek transportu zwany samochodem?

Supergwiazda wśród środków transportu

 Swą popularność niewątpliwie samochód zawdzięcza, jak twierdzi znawca tematu Cezary Szczepaniak (książka pt. Motoryzacja__na przełomie wieków, PWN 2000), "...trafieniu w mniej lub bardziej uświadomione potrzeby ludzi...". O jakie oczekiwania chodzi? Psycholodzy wyróżniają szereg więcej bądź mniej ważnych, wrodzonych czy nabytych potrzeb człowieka, które odegrały tutaj znaczącą rolę.
 Zacznijmy zatem od potrzeby poznania i aktywności. Są one spełnione przez najbardziej pierwotną i podstawową, czyli transportową funkcję samochodu. Stanowi on odpowiedź na ciągle zmieniające się otoczenie i zwiększoną ruchliwość człowieka. Jest również w pewnym sensie sposobem na życie. Samochód spowodował, że człowiek może być bardziej ruchliwy i aktywny, co w równym stopniu dotyczy pracy (mógł mieszkać dalej od miejsca pracy), jak i spędzania wolnego czasu. Nieustannie zwiększające się tempo życia wymusza znaczną oszczędność czasu, a tę w większości przypadków zdolny jest dać tylko samochód.
 Dostępność środka transportu o każdej porze dnia i możliwość dotarcia do miejsc, gdzie inne nie docierają, jest wiele warta, a dla niektórych stanowi niemal jedyny i niezastąpiony środek poruszania. Jest to zatem uniezależnienie od czasu i przestrzeni, czyli w pewnym sensie spełnienie potrzeby wolności, jakiej nie dają środki transportu publicznego.
 Samochód to również dla wielu nie tylko narzędzie (transport przedmiotów i osób), ale także źródło pracy (cały gigantyczny przemysł motoryzacyjny i związane z nim usługi). W ten sposób z kolei zostaje spełniona potrzeba pracy i twórczości. Jeśli chodzi zaś o najbardziej fundamentalne, czyli biologiczne potrzeby człowieka, ich wypełnienie można rozumieć w kontekście użytkowania auta jako zapewnienie odpowiedniego komfortu podróżowania, choćby przez błahe ustawianie foteli czy zapewnienie odpowiedniej temperatury we wnętrzu. Wyposażenie z zakresu bezpieczeństwa biernego i aktywnego to natomiast odpowiedź na oczekiwanie człowieka, które od zawsze mu towarzyszyło i było wysoko cenione.
 Sam samochód już dawno przestał być przywilejem klasowym i przedmiotem wyłącznie dla bogatych. Jednak jego marka, model i wyposażenie na pewno dalej mogą pełnić funkcję "wizytówki właściciela". Samochód będzie określał zatem w sposób znaczący status społeczny właściciela, zwłaszcza dlatego, że w stosunku do innych spełniających podobną rolę rzeczy jest obiektem przemieszczającym się i stanowi przedmiot codziennego użytku. Kierowca chce w ten sposób zdobyć uznanie i akceptację innych ludzi, którzy będą traktować jego pojazd jako przedmiot marzeń i pożądania. Wybór marki i wyposażenia samochodu daje z jednej strony możliwość kształtowania środka transportu i odróżnienia się od innych, z drugiej zaś - samo już posiadanie pojazdu gwarantuje przynależność i syntonię z grupą społeczną kierowców i użytkowników dróg.
 Potrzebę dominacji i imponowania spełnia przekonanie, że użytkowników samochodów, jak twierdzi Cezary Szczepaniak, postrzega się "...jako kreujących swoje przemieszczanie, podczas gdy osoby korzystające z transportu publicznego widziane są jako bierni jego użytkownicy". Liczy się zatem nie tylko samo posiadanie, ale również możliwość dowolnego kształtowania sposobu poruszania się (szybko-wolno, gwałtownie-płynnie itp.) Bardzo ważną przyczyną tak znacznego powodzenia samochodu jest fakt, że jego użytkowanie wiąże się z wywoływaniem u właściciela wielu pozytywnych emocji. Istnieje spora grupa użytkowników, którzy pojazd kupują właśnie głównie dla przyjemności jazdy. W odpowiedzi na takie właśnie zapotrzebowanie powstało wiele firm produkujących i dokonujących przeróbek pojazdów. Samochód wpływa w znacznym stopniu na sposób myślenia właściciela o samym sobie. Zwykle zmienia go na lepsze. Auto może kompensować, przynajmniej częściowo, brak urody, niski wzrost czy też maskować inne niepożądane cechy charakteru. A więc, o czym wspomniałem już wcześniej, wpływa na myślenie innych o właścicielu (chęć podobania się).
 Szczepaniak uważa, że "...ludzie o niskich dochodach poszukują w samochodzie ucieczki od problemów dnia codziennego. Samochód jest niejednokrotnie rekompensatą braku własnego mieszkania czy nawet stałej pracy...". Jest cząstką domu na kółkach, spełniającą podstawową potrzebę intymności i prywatności, czego nie dają inne środki transportu. Nie dają one także dość sporej grupie właścicieli przyjemności pewnego "obcowania" z pojazdem, którą należy rozumieć jako majsterkowanie, czyszczenie, mycie i wiele innych czynności związanych z dbałością o samochód. Jest to z kolei wyraz potrzeb opiekowania, obowiązku i odpowiedzialności.
 Samochód towarzyszy człowiekowi już grubo ponad sto lat. Dzięki masowości produkcji możliwa stała się jego ekonomiczna dostępność. To także dlatego w większym czy mniejszym stopniu jego istnienie splotło się z naszym życiem. Czy tak będzie w przyszłości, zależy po prostu od tego, czy i w jakim stopniu samochód nadal jeszcze będzie spełniał potrzeby człowieka (jakich oczywiście nie spełniają inne środki transportu), bo według E. Tengstroema "...dzisiaj jedynie 50% ceny pojazdu jest płacone za jego funkcję transportową". O przyszłości i powodzeniu samochodu na pewno także zadecydują rozwiązania i możliwości infrastruktury drogowej. Należy mieć tylko nadzieję, że pozostanie on jeszcze przynajmniej przez pewien okres samochodem w "tradycyjnym" tego słowa znaczeniu.
MATEUSZ PAPLA

FLESZ: Elektryczne samoloty nadlatują.

Wideo

Rozpowszechnianie niniejszego artykułu możliwe jest tylko i wyłącznie zgodnie z postanowieniami „Regulaminu korzystania z artykułów prasowych”i po wcześniejszym uiszczeniu należności, zgodnie z cennikiem.

Komentarze

Ta strona jest chroniona przez reCAPTCHA i obowiązują na niej polityka prywatności oraz warunki korzystania z usługi firmy Google. Dodając komentarz, akceptujesz regulamin oraz Politykę Prywatności.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3