reklama

Proszowice. 75 lat temu powstała Rzeczpospolita Partyzancka

Aleksander Gąciarz
Aleksander Gąciarz
W końcu lipca 1944 do Proszowic wkroczyły oddziały Armii Krajowej. Miasto i okolica były wolne od Niemców.

Po czterech latach okupacji w Proszowicach władzę objęli Polacy. Ukarano zdrajców współpracujących z Niemcami. Wolność trwała dwa tygodnie, ale Rzeczpospolita Partyzancka, obejmująca obszar około tysiąca kilometrów kwadratowych, to ewenement w dziejach II wojny światowej - enklawa wolności w okupowanej Europie.

Nic dziwnego, że pamięć o tym wydarzeniu jest ciągle żywa. Przypominają o niej tablice pamiątkowe w kilku punktach miasta oraz groby żołnierzy Armii Krajowej na proszowickim cmentarzu. Wszystkie te miejsca odwiedzili uczestnicy VI Marszu Rzeczpospolitej Partyzanckiej, który po mszy odprawionej w tutejszym kościele przez sk. dr Jana Zwierzchowskiego wyruszył w kierunku cmentarza.

Specjalnym gościem uroczystości był Tadeusz Sokół, żołnierz Armii Krajowej. - Byłem wtedy dziewiętnastoletnim łącznikiem. Jeździłem z Klimontowa do Proszowic. Za całe uzbrojenie miałem pistolet trzymany za paskiem oraz furażerkę - wspominał trzy lata temu na naszych łamach.

Po wkroczeniu Armii Czerwonej wielu uczestników tamtych wydarzeń zapłaciło wysoką cenę. Wkraczający na czele jednego z oddziałów do Proszowic Stanisław Gas został zamordowany. Tadeusz Sokół został wywieziony do Związku Radzieckiego. - Rosjanie weszli we wtorek, a ja w piątek już byłem uwięziony. Powiedzieli mi, że jadę na przesłuchanie. Wróciłem po dziesięciu miesiącach - wspomina. W tym czasie pracował w obozie w głębi ZSRR. Sama podróż w jedną stronę, w nieogrzewanych wagonach bydlęcych, trwała trzy tygodnie - opowiadał. Ofiarą NKWD została też zamordowana w Kościelcu łączniczka Wanda Girtler.

Uczestnicy marszu odwiedzili również groby, w których spoczywają Leopold Komnata, Bolesław Kozuba, Marian Kubacki, Piotr Sztajnert, Michał Girtler, Roman Warso, Stanisław Luty, Dionizy Nowak, Zdzisław Tomaszkiewicz, Jerzy Biechoński, Józef Zastawny (działacz ludowy, który współpracował z Inspektorem ZWZ AK).

Ostatnim punktem rocznicowych obchodów był wieczór wspomnień w Centrum Kultury i Wypoczynku w Proszowicach, połączony z emisją filmu „Rzeczpospolita Partyzancka 1944”. W czasie wieczoru wystapili dr Marcin Chorązki z IPN oraz historyk Henryk Pomykalski.

FLESZ - Nieudane wakacje? Masz prawo do reklamacji!

Czytaj także

Wideo

Rozpowszechnianie niniejszego artykułu możliwe jest tylko i wyłącznie zgodnie z postanowieniami „Regulaminu korzystania z artykułów prasowych”i po wcześniejszym uiszczeniu należności, zgodnie z cennikiem.

Komentarze 1

Ta strona jest chroniona przez reCAPTCHA i obowiązują na niej polityka prywatności oraz warunki korzystania z usługi firmy Google. Dodając komentarz, akceptujesz regulamin oraz Politykę Prywatności.

Podaj powód zgłoszenia

G
Gość

A ten pan z mikrofonem i wzmacniaczem to nowy organista w naszej parafii.

Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3