Pusta i piękna

WALD
Piątkowa Ruska

142
Fot. Waldemar Bałda

Piątkowa Ruska nie jest wczasowiskiem, kurortem ani popularnym miejscem wypoczynku: to niewielka, pustawa wieś, wciśnięta między lasy doliny rzeczki Jawornik na wschód od Dynowa, położona w najbardziej chyba dzikiej i najrzadziej odwiedzanej części Pogórza Przemyskiego.
   Wyjazd do Piątkowej można podszepnąć każdemu, kto lubi takie ciche, spokojne i zapomniane zakątki — a w szczególności miłośnikom drewnianej architektury ludowej. Zachowana tam cerkiew jest jedną z najpiękniejszych świątyń greckokatolickich w Polsce. Cerkiew ta, nosząca kiedyś wezwanie do św. Dymitra, powstała w 1732 r. Bezimienni cieśle, którzy ją stawiali, byli mistrzami w swoim fachu: stworzyli nader wdzięczną i zgrabną budowlę, złożoną z trzech wyodrębnionych części — prezbiterium, nawy i babińca — nakryli je oddzielnymi ośmiobocznymi kopułami i obwiedli szerokim daszkiem okapowym, wspartym na słupach z dzikiego kamienia.
   Utrzymaną w bojkowskiej estetyce cerkiew, o ścianach konstrukcji zrębowej, użytkowano do końca II wojny światowej. Wkrótce po przejściu frontu decydujący na oswobodzonym od Niemców terytorium Polski o wszystkim „ludzie radzieccy” zarządzili wysiedlenie wsi. Mieszkańcy wszystkich przysiółków, rozciągniętych długim łańcuchem w dolinie Jawornika, i tworzących Piątkową Ruską, zostali wywiezieni na Wschód. Ich następcy, polscy osadnicy, nie zagospodarowali drewnianej cerkwi.
   Na opuszczoną świątynię rychło zagięli parol złodzieje. Zabrano z niej wszystko, co przedstawiało jakąś wartość; dziś zostały tylko puste ściany. Na przełomie lat 50./60. budowlą zaopiekowały się służby konserwatorskie, staraniem których najbardziej zniszczone elementy zastąpiono nowym drewnem. Podobne zabiegi wykonano w tym roku. (WALD)

Wideo

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Dodaj ogłoszenie