Nasza Loteria

Układ kostno–stawowy

Redakcja
Szkielet nastolatka składa się z ok. 356 pojedynczych kości; dorosły ma ich już tylko 206. Jest to wynikiem stopniowego zrastania się poszczególnych części kości wraz z wiekiem.

Układ kostno–stawowy jest fundamentem całego ciała. Podstawowym elementem układu (szkieletu) jest tkanka kostna, zbudowana z substancji organicznych i nieorganicznych. Czynną część układu kostno–stawowego stanowią mięśnie.

Substancje organiczne kości: kolagen, białka, proteoglikany i fosfolipidy tworzą osseinę, która nadaje kości sprężystość. Tkankę kostną tworzą również komórki: osteoblasty (komórki kościotwórcze), osteoklasty (komórki kościogubne resorbujące kość) i dojrzałe komórki powstałe z osteoblastów – osteocyty.
Wyróżniamy kości długie (np. kość udowa, ramienna), płaskie (np. łopatka, kości czaszki) oraz krótkie (np. kości nadgarstka) i różnokształtne. Człowiek ma również kości pneumatyczne, czyli takie, które zawierają przestrzenie wypełnione powietrzem, np. kość sitowa, klinowa, czołowa.

Kości biorą udział w procesie ruchu oraz spełniają rolę ochronną – klatka piersiowa chroni narządy znajdujące się głębiej, a czaszka mózg. Są także siedzibą dla szpiku kostnego oraz magazynem wapnia i fosforu dla organizmu.

Wyróżnia się stawy proste (utworzone przez dwie kości),  złożone (wiele kości) oraz stawy jednoosiowe (zawiasowy, obrotowy) i wieloosiowe (eliptyczny, siodełkowaty, kulisty). Powierzchnie stawowe kości pokryte są chrząstką szklistą, rzadziej włóknistą. Chrząstka szklista nadaje powierzchni stawowej gładkość i zapewnia odpowiedni ruch w stawie. Podstawowym elementem stawu jest ponadto torebka stawowa i więzadła. Inne niestałe elementy to m.in.: trzeszczki, łąkotki, kaletki maziowe.
Kościec człowieka wydaje się czymś stałym i niezmiennym, jednak w ciągu życia przechodzi on liczne zmiany. Kość nie jest martwym rusztowaniem, ale żywą tkanką, ulegającą dwóm przeciwstawnym sobie procesom: tworzenia i niszczenia. Procesy te trwają przez całe życie człowieka. Do 30. roku życia przeważają procesy osteogenezy, czyli tworzenia i rozbudowy szkieletu. Po 50. roku życia zaczyna następować stopniowy ubytek masy kostnej; zmienia się mikroarchitektura kości stają się one bardziej kruche i podatne na złamania. Niezbędnym pierwiastkiem do prawidłowego rozwoju i funkcjonowania układu kostnego jest wapń; w kościach znajduje się ponad 90 proc. jego całkowitej ilości w organizmie.

Mimo całej swej doskonałości i złożoności, układ kostny pozostaje bezużyteczny bez uzupełniającego go układu mięśniowego. Dopiero połączenie kości, chrząstek, stawów z zespołem elementów kurczliwych, czyli mięśni poprzecznie prążkowanych stwarza funkcjonalną całość: układ kostno–stawowo–mięśniowy, pozwalający na utrzymanie odpowiedniej pozycji ciała, mobilności, a także na bardziej złożone formy aktywności, jak np. gra w piłkę, jazda na nartach lub pływanie.

Dołącz do nas na Facebooku!

Publikujemy najciekawsze artykuły, wydarzenia i konkursy. Jesteśmy tam gdzie nasi czytelnicy!

Polub nas na Facebooku!

Dołącz do nas na X!

Codziennie informujemy o ciekawostkach i aktualnych wydarzeniach.

Obserwuj nas na X!

Kontakt z redakcją

Byłeś świadkiem ważnego zdarzenia? Widziałeś coś interesującego? Zrobiłeś ciekawe zdjęcie lub wideo?

Napisz do nas!

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Wróć na dziennikpolski24.pl Dziennik Polski