Zadymy w Krakowie i Nowej Hucie

Piotr Subik
Protesty opozycji antykomunistycznej w dniu 31.08.1982 roku w Krakowie Instytut Pamięci Narodowej Sygnatura: IPNKr-3-15-1-61
Historia. Podczas stanu wojennego niemal każda manifestacja kończyła się bitwą z milicją. Czy poznajecie się Państwo na zdjęciach SB?

- Nowa Huta, obok Gdańska i Wrocławia, była jednym z najsilniejszych bastionów "Solidarności". Źródłem tego oporu był kombinat i nowohucka młodzież, która nie miała już żadnych złudzeń wobec komunizmu. Dzięki temu manifestacje na terenie dzielnicy nigdy nie wygasły - mówi dr Monika Litwińska z Biura Edukacji Publicznej Oddziału IPN w Krakowie.

Rozpoznaj się na zdjęciach z PRL-u >>

Pierwszy raz po wprowadzeniu stanu wojennego do starć z ZOMO doszło jednak na Rynku Głównym, po mszy św. w intencji górników zabitych w kopalni "Wujek". Na wiernych wychodzących ze świątyni brutalnie napadło ZOMO. Ludzie byli pałowani i przewracani strumieniami wody z armatek.

Brutalną akcję w centrum Krakowa ZOMO przeprowadziło także 13 maja 1982 r., po mszy św. w rocznicę zamachu na Ojca Świętego Jana Pawła II. W demonstracji uczestniczyło ok. 12 tys. osób. Ludzie nie mieli szans na ucieczkę, bo oddziały uzbrojonych milicjantów zablokowały wszystkie wyjścia z rynku.

Jak podkreślono w książce "Stan wojenny w Polsce 1981-1983", pod red. prof. Antoniego Dudka, opór społeczny narastał stopniowo, a przełom nastąpił właśnie w maju 1982 r., i to nie tylko w Małopolsce. A wydarzenia, które rozegrały się na Rynku 13 maja, nie były pierwszymi w tym miesiącu starciami z ZOMO w Krakowie. Szczególnie dramatyczny przebieg miały obchody rocznicy Konstytucji 3 maja. Kilka tysięcy osób zebrało się na mszy w katedrze na Wawelu. Po zakończeniu liturgii pochód ruszył w kierunku Rynku Głównego, ale pod drodze został zaatakowany przez ZOMO. Pacyfikacja trwała do nocy.

Z kolei 13 czerwca scenerią starć stała się Nowa Huta (pierwsza manifestacja odbyła się w tej dzielnicy 30 kwietnia 1982 r.). Po mszy w Arce Pana, kościele MB Królowej Polski w Bieńczycach, wierni sformowali pochód i ruszyli w stronę pl. Centralnego. A kiedy drogę zastąpiło im ZOMO, w ruch poszły kamienie, butelki z benzyną, a na okolicznych ulicach pojawiły się barykady. Największa w tym okresie manifestacja w Małopolsce odbyła się 31 sierpnia 1982 roku, w drugą rocznicę podpisania Porozumień Sierpniowych. Zaczęło się od przemarszu załogi Huty im. Lenina, a skończyło bitwą stoczoną przez manifestantów po mszy w Bieńczycach. Podobnie było na Starym Mieście. Za udział w zamieszkach zatrzymano ponad 250 osób.

Tragiczny przebieg mały wydarzenia w Nowej Hucie 13 października. To wtedy z rąk esbeka Andrzeja Augustyna zginął Bogdan Włosik, 20-letni elektryk (pisaliśmy o tym w poprzednim odcinku tego cyklu). Ostatnie w 1982 r. demonstracje odbyły się 10 i 11 listopada.

W 1983 r. siła społecznego oporu osłabła, do czego przyczyniło się m.in. zawieszenie stanu wojennego 31 grudnia 1982 r. Ale demonstracje, a przy ich okazji konfrontacje z ZOMO, odbywały się nadal. I niosły za sobą również tragiczne skutki. To podczas walk z milicją 3 maja 1983 r. od uderzenia granatem łzawiącym zginął 29-letni pracownik huty Ryszard Smagur. Przynajmniej chwilowe uspokojenie nastrojów przyniosła w czerwcu 1983 r. druga pielgrzymka papieża Jana Pawła II do Polski. Aż do zniesienia stanu wojennego 21 lipca 1983 r. w Krakowie i Nowej Hucie nie odnotowano już demonstracji.

NAPISZCIE DO NAS

Zapraszamy naszych Czytelników w podróż do czasów PRL-u. Z miliona fotografii znajdujących się w archiwach IPN w Krakowie wybraliśmy te, które dotyczą najważniejszych wydarzeń z lat 80. XX w. Kto odnajduje się na tych zdjęciach? Liczymy na pomoc Czytelników: jeśli rozpoznajecie siebie, bliskich, znajomych, sąsiadów itp. - napiszcie na adres: prl@dziennik.krakow.pl.

Kolejne fotografie publikujemy co poniedziałek na łamach "Dziennika Polskiego" i na www.dziennikpolski24.pl

Wideo

Komentarze 2

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

S
Szaman II kategorii

Mnie interesuje punkt 12 a mianowicie pocieranie jeża... Gdzie i kiedy można, moja ma jakies trudne dni i przydał by się jakiś mag żeby przepowiedział kiedy będę mógł pochochracj ej jeża....

M
Marsel Kamaletdinow

Astrolog Indian szkoły astrologii – professor Marsel Kamaletdinov !
Astrologia - to bardzo dokładny nauka : Z pomocą obliczeń astrologicznych można dokładnie i
szczegółowo przewidzieć pełną życia każdej osoby , wszystko znaczący wydarzenia w jego życiu do
ostatniego szczegółu I obliczać nieprzyjemny chwile w życie i przez możliwości ich obejścia !
Przewiduję, przeszłość i przyszłość wielu znanych ludzi na całym świecie ! A pomoc telegram th człowiek,
który podszedł do mnie ! Dla i obliczyć strologicheskogo mnie koniecznie fizyczna obecność najbardziej
człowieku, wymagany taki informacja jako : Rok narodziny miesiąc dzień urodzin urodzenia, miejsce
narodziny i przez możliwości h narodziny najbardziej mężczyzna a imię , Imię i nazwisko rodowe !
I może dać konkretnej odpowiedzi na praktycznie każdym pytaniu i dać prawo porady, i że można.
pytania, że większość osób pyta mnie :
1 Posiada czy nadzieja wzbogacić i w którą stronę?
2 Czas trwania kręgosłupa życie matka, ojciec lub inny zamknąć dla mnie ludzie?
3 Poród: gdzie i CT temat - chłopca czy dziewczyny?
4 Alive lub jm rtv osoby zaginionej I miejsce jego spędził?
5 Choroba: chory ludzi i może czy wyzdrowieć , niż , i gdzie ?
6 Małżeństwo : gdzie małżeństwa - małżeństwa, i z dobrze czy rodzin będzie partner przez małżeństwo?
7 Znaki zdrowie i długi życie?
8 Czas: gdzie mo jette wypadek?
9 Return schenie skradzionego mienia: kto złodziej i powrót czy nieruchomość właściciel i gdzie jest
skradzione przedmioty?
10 Zabójstwo kto zabił tego człowieka i to, co i gdzie teraz jest usytuowany morderca.
11 Czy przebieg procesu: kto zwycięstw - ja lub pozwany?
12 Podróż za pocierać jeża: gdzie i gdzie może iść i na jak czas lepiej?
13 Zmień siedzenia rozpoczął: czy zmienić miejsce praca i co czekać z nowy?
14 Jak dowiedzieć się, kto mój tajemnica wróg?
15 Tytuł: widok praca dla mnie wybierać do otrzymać noe moralne i moralne zadowolenie?
16 Będą umieścić czy mój brat lub osoba do więzienia i na jak I he umrze, jeśli on tam jest?
17 Zmiany czy dla mnie żona lub mąż: z przez kogo , gdzie I kiedy?18 Czy czy ja mieć seksua kontakt lnu z kobietą lub mężczyzną i jako dla mnie lepiej zapoznał się z jej lub
z czesc m?
19 Zakup i sprzedam: warto czy dla mnie kupować lub sprzedać to rzecz?
20 Veracity fałszywe pogłoski: lub prawdomówny te wiadomości?
21 Jak przykrywką sport dla mnie iść do zostać sławny?
22 Czy będzie zwycięstwo spór dla mnie?
23 Fpic sua moja żona do poczęcia dziecka i którego pierwszy?
24 Odzyskuje czy chory mężczyzna lub umiera i gdzie to zdarzyć?
25 Klątwa bóstw, co nazywa, i przez kogo , prysznice martwy ludzie lub żyje?
26 Znaki i ubóstwo i bogactwo: ich powody?
27 Jak nie jestem zavoe lokalizację vat dla kobiety lub mężczyzny: być może czy to ?
28 Jak moda dla mnie dotrzeć udany w życie w praca , wartość firmy, miłość?
29 wiele wiele inny pytania na że nie m ozhet własną odpowiedź!
tutaj kontakty - web: marsel-kami.jimdo.com lub skype : marsel-kami.
lub email: marseille57odessa@yahoo.com lub telefon efony : +380675560814 lub
+380993374117 lub +380938754847 lub 380 487 017 lub 049 lub
Pozdrawiam Marsel Kamaletdinov , professor of Indian Astrology and Magik !
Odessa, Ukraina

Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3