Nowe prawo zamówień publicznych: małe polskie firmy wreszcie zarobią na państwowych i samorządowych kontraktach?

Zbigniew BartuśZaktualizowano 
Będzie więcej pracy (i publicznych pieniędzy) dla rodzimych MŚP?<br>
Będzie więcej pracy (i publicznych pieniędzy) dla rodzimych MŚP? Andrzej Banas / Polska Press
Chcemy, by zdecydowanie więcej polskich firm, także małych, zarabiało na kontraktach publicznych – mówiła na czerwcowym Forum Przedsiębiorców Małopolski Jadwiga Emilewicz, minister przedsiębiorczości i technologii. Niedługo potem rząd przyjął projekt nowego prawa zamówień publicznych. Co naprawdę się zmieni i kiedy?

Minister Emilewicz tłumaczy, że co roku na realizację zamówień publicznych wydajemy już p[rawie 200 mld zł rocznie. – Chodzi o to, by udział w tym torcie miało znacznie więcej firm, by kilkakrotnie więcej startowało w przetargach i by byli wśród nich bardzo liczni przedstawiciele małego i średniego biznesu – mówi szefowa MPiT.

Resortowi bardzo zależało na wprowadzeniu procedury uproszczonej w przetargach opiewających na kwoty niższe od progów unijnych. Równie kluczowa była zasada efektywności zamówień publicznych.

Wszystkie zmiany mają wejść w życie z początkiem 2021 roku. Jak wyjaśnia Hubert Nowak, prezes Urzędu Zamówień Publicznych, czas ten jest niezbędny, by firmy i urzędy przygotowały się do nowych zasad.

Zakupy strategiczne

Jadwiga Emilewicz podkreśla, że błędem dotychczasowej polityki zamówień publicznych (o ile w ogóle taka istniała) był brak jej powiązania ze strategią rozwoju państwa i strategiami rozwoju poszczególnych regionów czy subregionów. Tymczasem we wszystkich dojrzałych krajach zakupy dokonywane przez państwo i samorządy służą nie tylko nabyciu konkretnych dóbr czy usług (wybudowaniu drogi bądź mostu), ale i realizacji konkretnych celów gospodarczych, społecznych, ekologicznych, zapisanych w średniookresowych i długofalowych strategiach.

Mówiąc najprościej: zakupy publiczne mogą sprzyjać bogaceniu się wielkich korporacji i transferowi zysków z Polski, albo rozwojowi rodzimych firm. Mogą też powodować kumulowanie bogactwa w metropoliach, albo jego bardziej równomierne rozłożenie po całym kraju czy regionie. Nowe przepisy mają służyć bardziej zrównoważonemu rozwojowi m.in. poprzez wyraźne wzmocnienie rodzimych MŚP.

- Nie ma tu przy tym mowy o protekcjonizmie, lecz o przywróceniu zachwianej przed laty równowagi – podkreśla minister.

MPiT na wniosek UZP zdecydował, że plany wszystkich zamówień publicznych będą umieszczone w jednym, bardzo łatwym do wyszukania, miejscu. Mają być obowiązkowo aktualizowane, a zamawiający muszą w ich ramach jasno wytłumaczyć, dlaczego wybrali taki, a nie inny tryb zamówień oraz jakie ryzyka dla przedsiębiorcy niesie dany kontrakt.

Łatwiej i prościej

Furtką dla MŚP mają być prostsze i szybsze procedury dla zamówień o kwocie poniżej progów unijnych.
Trudniej o uproszczenia dla kontraktów powyżej owych progów (trzymają nas przepisy UE), ale i one mają się pojawić. Polską plagą stało się bowiem nadmiarowe stosowanie unijnych dyrektyw i rozporządzeń oraz ich nadinterpretowanie przez krajowych legislatorów, urzędników i sądy administracyjne. Tymczasem na bazie tychże przepisów wiele można zrobić łatwiej i prościej. Nowe PZP ma temu służyć.

Szerzej stosowane będzie procedura konkursowa. Pojawi się możliwość negocjowania złożonych ofert w celu ich poprawy – na przykład w przypadku przekroczenia kosztorysu inwestorskiego przez jedynego oferenta. Twórcom projektu bardzo zależy przy tym na większej równowadze stron zamówienia – zmniejszeniu dominacji zamawiającego, a wzmocnieniu przedsiębiorców-wykonawców. UZP i MPiT podkreślają, że konieczna jest bliska współpraca między zamawiającym a wykonawcą w trakcie realizacji kontraktu.

Obowiązkowa waloryzacja

Wykonawcy będą mogli kwestionować odstąpienie od stosowania prawa zamówień publicznych. Ewentualne skargi ma rozstrzygać warszawski Sąd Okręgowy. Skargi na wyroki Krajowej Izby Odwoławczej będzie można składać w ciągu nie jednego, a dwóch tygodni.

Wprowadzone będą limity kar umownych, a także obowiązki zaliczkowania i – szczególnie oczekiwanej przez branże budowlaną – uczciwej waloryzacji kontraktów. Ta ostatnia będzie obowiązkowo dotyczyć przetargów realizowanych dłużej niż pół roku. O połowę obniżone zostaną wadia i zabezpieczenia wykonania umowy.

- Te propozycje uznajemy za poważną szansę naprawy istotnych wad obecnego systemu, co przyczyni się do zmniejszenia presji ciążącej na stronach umów o zamówienie publicznej, a w konsekwencji do stabilniejszego i bardziej przewidywalnego rozwoju polskiego budownictwa i polskiej gospodarki – komentuje Jan Styliński, prezes Polskiej Izby Pracodawców Budownictwa.

Czytaj także

WIDEO: Barometr Bartusia

Wideo

Rozpowszechnianie niniejszego artykułu możliwe jest tylko i wyłącznie zgodnie z postanowieniami „Regulaminu korzystania z artykułów prasowych”i po wcześniejszym uiszczeniu należności, zgodnie z cennikiem.

Komentarze 2

Ta strona jest chroniona przez reCAPTCHA i obowiązują na niej polityka prywatności oraz warunki korzystania z usługi firmy Google. Dodając komentarz, akceptujesz regulamin oraz Politykę Prywatności.

Podaj powód zgłoszenia

M
M

Jakoś nie wierzę. Od lat przetargi i są tak ustawiane, żeby wygrywały duże, zagraniczne firmy, które "robią" małymi podwykonawcami. Którym niekoniecznie płacą

Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3