Przeszłość przyszłości. Obowiązek

Maciej Korkuć, naczelnik w Instytucie Pamięci Narodowej - Oddział w Krakowie
Adam Wojnar/Polska Press
„Mogiła Bolesława Zmysło. Urodzony w 1903 roku. Poległ na polu chwały w 1920 r. Cześć Jego Pamięci” – głosił napis na zardzewiałej tabliczce odnalezionej w Bolesławiu pod Olkuszem.

W styczniu 1920 r. Wojsko Polskie przeprowadziło tzw. Operację Zimową w dawnych Inflantach. Wyparliśmy bolszewików z Łotwy. Odbite tereny zostały przekazane Łotyszom. Operacja poprawiła sytuację strategiczną wojsk polskich na froncie bolszewickim.

Siedemnastoletni Bolesław Zmysło był żołnierzem V Batalionu Strzelców Olkuskich (w składzie 9 pp Legionów). Uczestniczył w inflanckich bojach. Jednak zwycięskie operacje i bitwy też mają swój koszt. W lutym 1920 r. Bolesław Zmysło umiera w Krasławiu pod Dyneburgiem.

W czasie okupacji mogiłę niszczą Niemcy budując jakieś ogrodzenia. Potem położona na stromym, nie zawsze dostępnym cmentarnym zboczu, zarasta chaszczami. Wyrasta na niej potężne drzewo. Odnaleziona - otrzymuje nowy drewniany krzyż i tylko prowizoryczne krawężniki. W 2019 r. mieszkaniec Bolesławia Jan Chojowski informuje o tym krakowski oddział IPN. Z miejsca decydujemy o potrzebie postawienia solidnego nagrobka. Rozpoczynamy w urzędach i archiwach poszukiwania akt i weryfikację danych na temat żołnierza i jego jednostki. Zwracamy się do Ambasady w Rydze o pomoc w poszukiwaniach archiwalnych na Łotwie. Pandemia dodatkowo utrudnia sprawę.

W czasie oględzin miejsca w 2020 r. z proboszczem i przedstawicielami Urzędu Wojewódzkiego wspólnie rezygnujemy z budowy nagrobka na stromym i trudno dostępnym zboczu. Jest też wątpliwość: czy krzyż wciąż był wbity tam gdzie naprawdę jest grób? Konieczna jest ekshumacja. Proboszcz wskazuje nowe miejsce pochówku. Załatwiamy formalności. Przychodzi zgoda na ekshumację. Nie obejdzie się bez wycięcia drzewa. W czerwcu ekipa ekshumacyjna z mozołem dociera do poszczególnych warstw ziemi. Docieramy w końcu do szczątków siedemnastolatka. Antropolog nie ma wątpliwości. Są też katolickie medaliki i krzyżyk. Skromny uroczysty pogrzeb. Trumna ze szczątkami zostaje złożona do piwniczki grobowej.

IPN buduje solidny granitowy nagrobek. Odsłonięcie - w ramach obchodów Święta Niepodległości. 13 XI uroczystą Mszę św. odprawia biskup sosnowiecki Grzegorz Kaszak. Uczestniczą: wojewoda małopolski, wójt Bolesławia, dowódca 34. Śląskiego Dywizjonu Rakietowego Obrony Powietrznej wraz z pocztem sztandarowym, orkiestrą i kompanią honorową, przedstawiciele IPN i licznie zgromadzeni mieszkańcy.

Polska spełnia swój obowiązek.

Dołącz do nas na Facebooku!

Publikujemy najciekawsze artykuły, wydarzenia i konkursy. Jesteśmy tam gdzie nasi czytelnicy!

Polub nas na Facebooku!

Dołącz do nas na Twitterze!

Codziennie informujemy o ciekawostkach i aktualnych wydarzeniach.

Obserwuj nas na Twiterze!

Kontakt z redakcją

Byłeś świadkiem ważnego zdarzenia? Widziałeś coś interesującego? Zrobiłeś ciekawe zdjęcie lub wideo?

Napisz do nas!

Polecane oferty

kup najtaniej

Garmin

Garmin Venu Sq 2 Music Szary (100270010)

1 266,00 zł

kup najtaniej

Garett

Garett Sport Activity GT Czarny

289,99 zł

kup najtaniej

Huawei

Huawei Watch GT 2 Elegant 42mm Złoty

999,99 zł

kup najtaniej

Amazfit

Amazfit Falcon Czarny

2 299,00 zł

kup najtaniej

realme

Realme Watch 2 Czarny

178,00 zł
Materiały promocyjne partnera

iPolitycznie - Niemcy będą uczestniczyć w donacji na rzecz Ukrainy

Materiał oryginalny: Przeszłość przyszłości. Obowiązek - Gazeta Krakowska

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Wróć na dziennikpolski24.pl Dziennik Polski
Dodaj ogłoszenie