SB rozpędza obchody święta 3 Maja [ZDJĘCIA]

Piotr Subik
Historia. Otwieramy fotograficzne archiwa IPN. Dzisiaj o zorganizowanych w 1987 r. obchodach rocznicy uchwalenia pierwszej polskiej konstytucji.

- Napastnicy z "drugiego szeregu" zaatakowali nas jeszcze bardzo wysoko na zejściu ze wzgórza wawelskiego. Może (…) widząc, jak hamuję tempo marszu naszej czołówki, obawiali się dotarcia do czołówki pochodu ludzi młodych i sprawnych z KPN-u i z grona studentów-sympatyków KPN-u (...) - tak wydarzenia te wspominał po latach działacz Konfederacji Polski Niepodległej Ryszard Bocian.

Rozpoznaj się na zdjęciach z PRL-u >>

Dzisiaj w naszym cyklu "Rozpoznaj się na zdjęciach z PRL-u" prezentujemy Państwu kadry z filmu nakręconego 3 maja 1987 r., kiedy to po mszy św. na Wawelu doszło do rozbicia manifestacji przez cywilnych bojówkarzy SB. Istnienie specjalnej grupy w strukturach bezpieki ujawnił w filmach "Drugi szereg" i "Fachowcy" krakowski publicysta i działacz KPN Maciej Gawlikowski. Dzięki temu IPN mógł oskarżyć i doprowadzić do skazania esbeków uczestniczących w ataku na pokojową demonstrację na Wawelu.

W 1987 r. obchody święta 3 Maja, czyli rocznicy uchwalenia pierwszej polskiej konstytucji, nie miały się różnić niczym od obchodów tego święta organizowanych od 1982 r. Przygotowywali je działacze KPN i zdarzało się, że dochodziło po nich do starć z ZOMO. Tak było np. właśnie w 1982 r., gdy po mszy kilka tysięcy osób ruszyło z Wawelu w kierunku Rynku Głównego, ale pochód został zaatakowany przez oddziały ZOMO. Regularna bitwa na ulicach Starego Miasta trwała do późnego wieczora.

Także 3 maja 1987 r. po mszy św. w katedrze wawelskiej, którą odprawił biskup ks. Stanisław Smoleński, uformował się pochód. Proboszcz katedry wawelskiej ks. Janusz Bielański apelował o zachowanie ładu i porządku, uczestnicy marszu podporządkowali się jego sugestiom.

Atak esbeków w cywilu (szli w drugim szeregu pochodu), który nastąpił po kilku minutach, był wyjątkowo brutalny. Bili na oślep, kopali, uderzali metalowymi rurkami demonstrantów, nie patrząc, czy to kobiety, czy dzieci, czy ludzie starsi. W meldunkach SB tłumaczyło rozbicie demonstracji jej "agresywnym" charakterem, co ewidentnie nie było prawdą.

Przy tej okazji nie sposób nie wspomnieć o tragicznych obchodach święta 3 Maja w Krakowie w 1946 r. Rozpoczął je marsz studentów spod gmachu ówczesnej Akademii Górniczej na mszę św. w kościele Mariackim. Ubrani po cywilnemu, ale uzbrojeni funkcjonariusze UB próbowali zatrzymać go jeszcze przed dojściem do Rynku Głównego. Kilku studentów pod pretekstem wyjaśnienia sprawy z rektorem przewieziono do siedziby UB.

Po mszy studenci oraz liczna grupa krakowian poszła zademonstrować swe niezadowolenie pod budynek Polskiej Partii Robotniczej na ul. Szewskiej. Krzyczano: "Precz z Bierutem" i "Precz z okupacją sowiecką". Przeciwko uczestnikom wiecu wysłano na Planty samochód pancerny i oddział Korpusu Bezpieczeństwa Wewnętrznego. Padły strzały...

NAPISZCIE DO NAS
Zapraszamy Czytelników w podróż do czasów PRL-u. Z miliona fotografii znajdujących się w archiwach Oddziału Instytutu Pamięci Narodowej w Krakowie, a stworzonych w ramach działań operacyjnych przez Służbę Bezpieczeństwa, wybraliśmy te, które dotyczą najważniejszych wydarzeń lat 80. XX wieku. Były już m.in. fotografie z I pielgrzymki Jana Pawła II do Polski i zadym na ulicach Krakowa. Przed nami te, które dokumentują niepokoje w Nowej Hucie u schyłku PRL-u, działalność m.in. Konfederacji Polski Niepodległej i Federacji Młodzieży Walczącej, wojnę z pomnikiem Lenina itd. Kto znajduje się na tych zdjęciach? Liczymy na pomoc Czytelników: jeśli rozpoznajecie siebie, bliskich, znajomych, sąsiadów itp., napiszcie na adres: prl@dziennik.krakow.pl Co poniedziałek na łamach "Dziennika Polskiego" i na stronie internetowej www.dziennikpolski24.pl publikujemy kolejne fotografie z zasobów archiwalnych IPN.

Flesz: Wegańskie ubrania. Made in Poland

Wideo

Rozpowszechnianie niniejszego artykułu możliwe jest tylko i wyłącznie zgodnie z postanowieniami „Regulaminu korzystania z artykułów prasowych”i po wcześniejszym uiszczeniu należności, zgodnie z cennikiem.

Komentarze

Ta strona jest chroniona przez reCAPTCHA i obowiązują na niej polityka prywatności oraz warunki korzystania z usługi firmy Google. Dodając komentarz, akceptujesz regulamin oraz Politykę Prywatności.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3