Okrakiem nad grobami

  • Dziennik Polski

Redakcja

Pod auspicjami Narodowego Centrum Kultury i Wydawnictwa "Maximum" ukazała się książka Dariusza Piotra Klimczaka "Śmiertelnicy. Teatr Absurdu Samuela Becketta w przestrzeni Misterium Mortis".

...czyli Dzień Zaduszny w teatrze absurdu

Publikacja stanowi zmienioną wersję jego doktoratu, obronionego na Uniwersytecie Jagiellońskim pod kierunkiem prof. Małgorzaty Sugiery. Rozprawę doktorską Klimczaka, w sposób nowatorski ujmującą poetykę teatru absurdu, w 2005 r. wyróżniono w ogólnopolskim konkursie na najlepszą rozprawę doktorską z dziedziny nauk o kulturze, organizowanym rokrocznie przez Narodowe Centrum Kultury - Instytut im. Adama Mickiewicza w Warszawie.
Książka Klimczaka, jak zauważyła Anna Krajewska, "rozrasta się niemal do traktatu filozoficznego na temat śmierci". Jest próbą oswojenia śmierci i zrozumienia tragicznej sytuacji człowieka na ziemi za pomocą teatru absurdu Samuela Becketta.
Z pomocą w zrozumieniu sytuacji śmiertelników na ziemi przychodzi też Flawiusz Agrykola, który na swoim epitafium kazał wyrzezać znamienne słowa: "Przyjacielu, który czytasz te słowa, dam ci pewną radę. Przystroiwszy głowę wieńcem z kwiatów, spełnij toast na cześć Bachusa, a uczyń to daleko stąd. Nigdy nie mów nie jeśli możesz spędzić noc z piękną dziewczyną. Gdy umrzesz, zostanie po tobie tylko stos pogrzebowy i kupa śmieci".
Publikacja, pomimo "śmiertelnej" tematyki, jest o grotesce, czyli o teatrze absurdu. Jest też w niej wizja człowieka, rozdartego pomiędzy ciałem i duszą, dobrem i złem, życiem i śmiercią.
Twórczość Becketta znamionuje chorobę kondycji ludzkiej, która nie przezwyciężyła lęku przed śmiercią. Jak zauważa Klimczak, dla beztroskiego przedstawiciela epoki postmodernizmu, "człowieka przechodnia", "człowieka zabawy", "człowieka zmacdonaldyzowanego" konsumującego i żyjącego w "świecie-hipermarkecie" teatr Becketta jest dobrą terapią szokową. Powinien wstrząsnąć jego miałkim, bezrefleksyjnym jestestwem, uderzyć po twarzy, zmusić do dystansu wobec nieustannego "przeżuwania", powiedzieć jasno i wyraźnie: "Dość! Przestań żuć swoje papki!".
Kwestia Pozzo z "Czekając na Godota": "Baby rodzą okrakiem nad grobami, a grabarz z dołu zakłada kleszcze w ten sposób, aby się można było jeszcze zestarzeć" - w interpretacji Dariusza Piotra Klimczaka znaczy: "Absurd nie jest koniecznością egzystencji, jest konsekwencją zaprzepaszczenia wartości Życia".
Absurdyści nierzadko tworzą poprzez negację wartości w celu akceptacji tego, co zostało zanegowane. Iście Beckettowskie pokazanie "JA" - jako "Nie-JA", prowadzi do, jak pisze Klimczak, ponownego odkrycia zagubionej pamięci o wartości istnienia. "Innymi słowy, pomiędzy porodem kleszczowym a uchwytem grabarza-akuszera jest jeszcze wiele miejsca na przeżycie".
Autor "Śmiertelników" twierdzi: "Nie wpadamy od razu do dołu grobowego. Zanim wody płodowe odpłyną a wody Styksu przypłyną, mamy czas na fascynującą żeglugę po oceanach wielkiego MISTERIUM MORTIS, które jest w istocie MISTERIUM AMORIS. Absurd, chociaż chorobliwie zaraźliwy, toksyczny i momentami nieznośnie przygnębiający, działa jak szczepionka. Jeśli cię nie zabije - to wzmocni. Wzmocni naszą śmiertelną kondycję ludzką o wiedzę, że tak naprawdę Śmierci nie ma, istnieje tylko...(?)".
Niech znak zapytania postawiony przez Klimczaka będzie okazją do refleksji nad sprawami ostatecznymi.
MARIA ZIELIŃSKA

Dariusz Piotr Klimczak, "Śmiertelnicy. Teatr Absurdu Samuela Becketta w przestrzeni Misterium Mortis", I. W. "Maximum", Narodowe Centrum Kultury, Kraków-Warszawa 2006.

Wideo

Rozpowszechnianie niniejszego artykułu możliwe jest tylko i wyłącznie zgodnie z postanowieniami „Regulaminu korzystania z artykułów prasowych”i po wcześniejszym uiszczeniu należności, zgodnie z cennikiem.

Więcej na temat:

Komentarze

Liczba znaków do wpisania:  4000/4000

Ta strona jest chroniona przez reCAPTCHA i obowiązują na niej polityka prywatności oraz warunki korzystania z usługi firmy Google. Dodając komentarz, akceptujesz regulamin oraz Politykę Prywatności.

Jeśli uważasz, że któryś z komentarzy łamie regulamin, to wyślij nam link do tego artykułu na pomoc@naszemiasto.pl

Wybrane dla Ciebie

Powiązane

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3