Willa Japonka w Krzeszowicach z nagrodą generalnego konserwatora zabytków. Jedyna taka w Małopolsce

Barbara Ciryt
Barbara Ciryt
Fot. Krzysztof Kamiński/Starostwo Powiatowe w Krakowie
Stuletni zabytek - krzeszowicka Willa Japonka - wyremontowana w ubiegłym roku otrzymała nagrodę w ogólnopolskim konkursie Generalnego Konserwatora Zabytków "Zabytek Zadbany" 2020. Jest jedynym małopolskim wyróżnionym obiektem.

FLESZ - Mieszkanie w wynajętym lokum, w obliczu utraty pracy lub przychodów, jest sporym problemem

Konkurs po raz pierwszy został zorganizowany w 1975 roku, a od 2011 r. jest prowadzony przez Narodowy Instytut Dziedzictwa. - Celem konkursu „Zabytek Zadbany” jest promocja opieki nad zabytkami poprzez propagowanie najlepszych wzorów konserwacji, utrzymania i zagospodarowania zabytków. W 2020 r. w sześciu kategoriach poddano ocenie 63 zabytki z całego kraju, spośród których jury wybrało 6 laureatów i 11 wyróżnionych - Wioletta Łabuda-Iwaniak, kierownik Biura ds. Komunikacji w Narodowym Instytucie Dziedzictwa.

Krzeszowicka Willa Japonka została wyróżniona w kategorii - adaptacja obiektów zabytkowych. A kolejnymi kategoriami konkursu były: utrwalenie wartości zabytkowej obiektu; rewaloryzacja przestrzeni kulturowej i krajobrazu (w tej kategorii w tym roku nie przyznano nagród); architektura i budownictwo drewniane; zabytki techniki, kategoria specjalna: właściwe użytkowanie i stała opieka nad zabytkiem.

W uzasadnieniu nagrody dla krzeszowickiej willi czytamy: Wyróżnienie za przeprowadzone na wysokim poziomie prace remontowe, konserwatorskie i adaptacyjne w drewnianej Willi Japonka w Krzeszowicach, które uratowały zabytek przed degradacją, wydobyły i podkreśliły jego wartości zabytkowe oraz pozwoliły na prawidłowe użytkowanie obiektu w celach dydaktycznych i społecznych.

Remont przeprowadził jej obecny właściciel Starostwo Powiatowe w Krakowie. Prace zabezpieczające, remontowe i konserwatorskie konstrukcji i poszycia dachu, ścian zrębowych wraz z mszeniem, drewnianych podłóg, ścian i schodów wewnętrznych i zachowanych pieców zaczęły się w 2017 roku, a zakończyły w 2019. - Cieszymy się, że udało się pozyskać dofinansowanie i wyremontować zabytek. A teraz jeszcze zdobyć wyróżnienie za te działania - mówi Wojciech Pałka, starosta krakowski.

Remont kosztował prawie 1,2 mln zł z czego 530 tys. zł pochodziło z dotacji zewnętrznych z Urzędu Marszałkowskiego w ramach programu „Ochrona zabytków Małopolski 2019” oraz z Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach programu Ochrona zabytków.

Drewniana willa w konstrukcji zrębowej z mansardowym dachem został wybudowany przez hrabiów Potockich w 1920 roku. Nazwa „Japonka” przyjęła się w związku z formą podgiętych, „pagodowych” narożników dachu.

Początkowo obiekt pełnił rolę pensjonatu dla kuracjuszy wypoczywających w krzeszowickim uzdrowisku. A dodatkowo miał funkcję usługową jako restauracja, kawiarnia i pijalnia mleka oraz wód. Przez lata w Willi Japonce, przy ul. Ogrodowej 2 były mieszkania dla nauczycieli. Potem były plany pozbycia się willi, a nawet przeniesienia, bo znalazł się kupiec, a stary budynek przeszkadzał na placu należącym do powiatowej szkoły - LO w Krzeszowicach.

Po remoncie w willi znalazły miejsce sale lekcyjne LO im. Tadeusza Kościuszki w Krzeszowicach oraz pomieszczenia ogólnie dostępne.

Nagrody "zabytek Zadbany" 2020

• woj. mazowieckie
- Siedziba Muzeum Warszawy – zespół jedenastu kamienic przy Rynku Starego Miasta 28-42 / ul. Nowomiejskiej 4-8 w Warszawie (laureat, kategoria specjalna: właściwe użytkowanie i stała opieka nad zabytkiem)
- Biały Dom w Muzeum Łazienki Królewskie w Warszawie (wyróżnienie, kategoria A: utrwalenie wartości zabytkowej obiektu)
- wodozbiór w Muzeum Łazienki Królewskie w Warszawie (wyróżnienie, kategoria E: zabytki techniki)
• woj. lubelskie
- Wieża Ariańska w Wojciechowie (wyróżnienie, kategoria A: utrwalenie wartości zabytkowej obiektu)
- Kościół parafialny Świętych Apostołów Piotra i Pawła wraz z dzwonnicą – dawna cerkiew greckokatolicka w Hannie (wyróżnienie, kategoria D: architektura i budownictwo drewniane)
• woj. pomorskie
- wieża ciśnień w Malborku (laureat, kategoria E: zabytki techniki)
- Biały Spichlerz w Słupsku (wyróżnienie, kategoria C: adaptacja obiektów zabytkowych)
• woj. śląskie
- Zamek – siedziba Muzeum Zamkowego w Pszczynie (laureat, kategoria specjalna: właściwe użytkowanie i stała opieka nad zabytkiem)
- pływalnia miejska w Siemianowicach Śląskich (wyróżnienie, kategoria E: zabytki techniki)
• woj. dolnośląskie
- zespół klasztorny dawnego opactwa cysterek w Trzebnicy (wyróżnienie, kategoria C: adaptacja obiektów zabytkowych)
• woj. lubuskie
- klasztor magdalenek, obecnie Centrum Aktywności Społecznej w Szprotawie (laureat, kategoria C: adaptacja obiektów zabytkowych)
• woj. małopolskie
- Willa „Japonka” w Krzeszowicach (wyróżnienie, kategoria C: adaptacja obiektów zabytkowych)
• woj. podkarpackie
- Rotunda Świętego Mikołaja w podziemiach bazyliki archikatedralnej w Przemyślu (wyróżnienie, kategoria A: utrwalenie wartości zabytkowej obiektu)
• woj. podlaskie
- lamus w Knyszynie (laureat, kategoria D: architektura i budownictwo drewniane)
• woj. warmińsko-mazurskie
- budynek dawnego dworca cesarskiego w Gumniskach Małych (wyróżnienie, kategoria D: architektura i budownictwo drewniane)
• woj. wielkopolskie
- kościół parafialny Świętego Marcina Biskupa w Starej Wiśniewce (wyróżnienie, kategoria D: architektura i budownictwo drewniane)
• woj. zachodniopomorskie
- kościół Matki Boskiej Różańcowej w Koszalinie-Jamnie (laureat, kategoria A: utrwalenie wartości zabytkowej obiektu)

Czytaj także

Wideo

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3