reklama

Specjalna bezkarność

RedakcjaZaktualizowano 
(INF. WŁ.) - Polskie służby specjalne znajdują się poza wszelką kontrolą. Bardzo zaniepokojone takim stanem rzeczy jest Centrum Demokratycznej Kontroli nad Siłami Zbrojnymi z siedzibą w Genewie (DCAF). Kierownictwo DCAF wystosowało oświadczenie, w którym alarmuje i ostrzega, że tolerowanie braku kontroli nad policją polityczną poważnie zagraża demokracji w naszym kraju - mówi prof. Andrzej Zybertowicz, socjolog z Uniwersytetu im. Mikołaja Kopernika w Toruniu, znawca problematyki służb specjalnych.

   Również Zbigniew Wassermann, poseł PiS, członek sejmowej Komisji ds. Służb Specjalnych, jest zdania, że jakakolwiek kontrola nad służbami specjalnymi jest obecnie fikcją. - A skoro tak, to nie można wykluczyć, że ich funkcjonariusze robią, co chcą, np. prowadzą nielegalną działalność gospodarczą czy inwigilują kluczowych polityków - twierdzi poseł._
   Szefowie służb specjalnych zapewniają, że podlegli im funkcjonariusze nie naruszają prawa.
- Nawet gdyby tak było, nie można tego sprawdzić, bo sami uniemożliwiają jakąkolwiek rzetelną weryfikację swoich działań - mówi prof. Zybertowicz. I podkreśla, że doświadczenie III Rzeczypospolitej uczy, że zarówno cywilne, jak i wojskowe służby chcą grać pierwsze skrzypce w państwie i zazwyczaj robią to skutecznie.
   Jego zdaniem sytuację mogłoby poprawić wyposażenie sejmowej komisji śledczej w uprawnienia śledcze.
- Możemy sięgnąć po wzory amerykańskie, według mnie, warte naśladowania - przekonuje prof. Zybertowicz.
   Pytani przez nas członkowie Komisji ds. Służb Specjalnych również są zwolennikami przyznania speckomisji uprawnień śledczych.
- To byłoby dobre rozwiązanie, ale jest zupełnie nierealne w Polsce - dodaje jednak Konstanty Miodowicz, poseł PO, który prawdopodobnie wie, co mówi, ponieważ przez 5 lat kierował kontrwywiadem Urzędu Ochrony Państwa, gdzie dosłużył się stopnia pułkownika.
   Premier Leszek Miller polecił wyjaśnić prawidłowość postępowania instytucji rządowych w związku z przetargiem na uzbrojenie dla armii irackiej. Zadanie to zlecił Kolegium ds. Służb Specjalnych, powołanemu do życia w 2002 r. Kolegium ma jedynie uprawnienia doradczo-opiniotwórcze. W jego skład wchodzi premier, ministrowie: spraw wewnętrznych, zagranicznych, obrony narodowej i finansów oraz szef Biura Bezpieczeństwa Narodowego. W posiedzeniach kolegium uczestniczą też szefowie ABW, AW, WSI i przewodniczący sejmowej Komisji ds. Służb Specjalnych.
   
- Powierzenie takiemu gremium sprawy wyjaśnienia przetargu irackiego przypomina mi poproszenie złodzieja, aby ujawnił szczegóły swojej przestępczej działalności - ironizuje Antoni Macierewicz, do niedawna członek Komisji ds. Służb Specjalnych, były minister spraw wewnętrznych. - Przedstawiciele służb nie będą opowiadali podczas prac kolegium, w jaki sposób handlują bronią, naruszając przy tym prawo. Taki sam pogląd na skuteczność wyjaśnienia przetargu przez kolegium ma Zbigniew Wassermann.
   Posłowie ze speckomisji oraz prof. Zybertowicz zgodnie natomiast twierdzą, że o wiele więcej do powiedzenia w sprawie przetargu irackiego może mieć właśnie sejmowa Komisja ds. Służb Specjalnych.
- Ale pod warunkiem, że uzyskamy uprawnienia komisji śledczej. Jeżeli tak się nie stanie, możemy raz po raz wzywać na posiedzenia komisji szefów służb specjalnych, a oni mogą nam mówić, co chcą, my zaś nie możemy ich słów zweryfikować. Od ich widzimisię zależy też, czy ujawnią nam dokumenty, o jakie prosimy, czy nie - mówi poseł Wassermann.
   Gdyby komisja uzyskała uprawnienia śledcze i przesłuchiwała pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań (za co można trafić nawet na 3 lata do kryminału), to czy służby rzeczywiście można byłoby skutecznie kontrolować?
- Do końca nie uda się to nigdy, ale w takim wypadku zasięg ich sprawdzania w porównaniu z obecną sytuacją poprawiłby się nieporównywalnie - przyznaje poseł Bogdan Lewandowski, przedstawiciel SLD w speckomisji.
   Konstanty Miodowicz przekonuje natomiast, że zbyt głęboka ingerencja komisji w operacje prowadzone przez służby mogłaby doprowadzić do ich paraliżu.
   
- Nie jesteśmy dziećmi, aby nie wiedzieć, że istnieją granice kontroli służb. To jednak, jak daleko moglibyśmy je sprawdzać, zależałoby od konkretnego przypadku, jego znaczenia dla państwa polskiego - twierdzi poseł Wassermann. - Zdajemy sobie również sprawę, że gdyby któryś z członków komisji ujawnił coś, czego nie powinien ujawnić, poniósłby karę przewidzianą prawem.
   Antoni Macierewicz ma natomiast inny pomysł, który - jego zdaniem - pozwoliłby w miarę skutecznie wyjaśnić kulisy przetargu na dostawy broni do Iraku, a także innych spraw.
- Powinna zostać powołana komisja składająca się z wszystkich szefów MSW od roku 1990. Taka komisja składałaby się z ludzi mających głęboką wiedzę na temat funkcjonowania służb specjalnych. Oczywiście, jej działanie miałoby wówczas sens, gdyby została wyposażona w uprawnienia prokuratorskie_ - dodaje.
WŁODZIMIERZ KNAP

Zima 30-lecia w Polsce, zasypie nas śnieg

Wideo

Rozpowszechnianie niniejszego artykułu możliwe jest tylko i wyłącznie zgodnie z postanowieniami „Regulaminu korzystania z artykułów prasowych”i po wcześniejszym uiszczeniu należności, zgodnie z cennikiem.

Komentarze

Ta strona jest chroniona przez reCAPTCHA i obowiązują na niej polityka prywatności oraz warunki korzystania z usługi firmy Google. Dodając komentarz, akceptujesz regulamin oraz Politykę Prywatności.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3